ΔΙΟΓΚΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΣΤΑΤΗ ΤΑ ΠΡΩΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ

ourogolos

Γράφει ο Απόστολος Στέλλος, Χειρουργός - Ουρολόγος

H καλοήθης υπερπλασία του προστάτη αδένα είναι το συχνότερο νεόπλασμα του ανθρωπίνου σώματος. Το 50% περίπου των ανδρών 40 ετών και άνω έχουν το νεόπλασμα αυτο. Από αυτούς ένα μεγάλο ποσοστό έχουν διόγκωση αρκετού βαθμού και αρκετά ενοχλήματα που τους οδηγούν στο γιατρό. Αυτά είναι στοιχεία απο λεπτομερή μελέτη που πραγματοποιήθηκε στην Σκωτία. Αντίστοιχη μελέτη στις ΗΠΑ απο ομάδα επιστημόνων της MAYO CLINIC φέρει τους αριθμούς που "υποφέρουν" απο προστάτη (και επομένως προσφεύγουν στον γιατρό) σε υψηλότερα επίπεδα. Αυτά όσον αφορά την συνήθη μας προσφυγή στα στατιστικά δεδομένα. Τα οποία βέβαια είναι τελείως απαραίτητα για την αντίληψη της συμπεριφοράς μιας νόσου καθώς και τον σχεδιασμό της πιο κατάλληλης και αποτελεσματικής αντιμετώπισης της. Από απόλυτα πρακτική πλευρά υπάρχουν όμως κενά ως προς το τι είναι φυσιολογικό και τι όχι.

Τελευταία, αρκετοί αναγνώστες έχουν υποβάλλει ερωτήματα στα οποία ζητούν μια απλοποιημένη απάντηση όπως: Ποιά είναι τα "σημάδια" που πρέπει να προσέξω ώστε να θεωρήσω ότι κάτι συμβαίνει με τον προστάτη μου; Εννοώντας βέβαια τα συμπτώματα εκείνα που θα πρέπει να τους εμβάλλουν την υποψία ότι κάτι δεν πάει καλά.

Ας μιλήσουμε για έναν άνδρα 40 ετών και άνω, ο οποίος δεν είχε ποτέ μέχρι τώρα "κανένα πρόβλημα" σχετικό με την ούρηση του. Έτσι εντοπίζουμε το πρόβλημα κυρίως στον προστάτη. Ίσως ο καλύτερος τρόπος θα ήταν να πάρουμε τα συμπτώματα ένα-ένα ώστε να γίνει και η ανάλυση του τι είναι σημαντικό και τι όχι.

Να τονίσουμε στο σημείο αυτο ότι το πρόβλημα τούτο απασχολεί και τους ουρολόγους ανα τον κόσμο. Δηλαδή ακριβής καθορισμός του τι είναι φυσιολογικό τι παθολογικό και πως πρέπει να γίνει μια ταξινόμηση όλων των συμπτωμάτων, έτσι ώστε να μπορούμε να αξιολογούμε κάθε φορά την ακριβή εικόνα και τι πρέπει να γίνεται (και πότε) ώστε να αποκαθίσταται η υγεία του ατόμου.

Η Διεθνής Ουρολογική Εταιρεία (Société International D' Urologie) πρόσφατα δημοσίευσε κανόνες ταξινόμησης και συγκριτικής αξιολόγησης των διάφορων τάσεων που υπάρχουν σήμερα διεθνώς. Θέλησαν λοιπόν να χωρίσουν τα διάφορα συμπτώματα βάσει μιας λογικής συνέπειας. Δηλαδή τι μπορεί να συμβεί κατα την διάρκεια της ούρησης (micturition), πριν απο αυτήν και μετα το τέλος της.

Πριν την ούρηση (premicturition)

Συχνουρία κατα την διάρκεια της ημέρας. Ο καθένας έχει συνηθίσει σε μια φυσιολογική κατάσταση η οποία είναι γύρω στις 3-4 φορές. Όταν η χωρητικότητα της κύστης ελαττωθεί φυσικό είναι να υπάρχει ανάγκη να αδειάσει περισσότερες φορές. Αυτό κυρίως συμβαίνει όταν η κύστη δεν αδειάζει τελείως αλλά παραμένει υπόλειμμα, έτσι ώστε ξαναγεμίζει πιο συχνά, άρα υπάρχει συχνότερη ούρηση. Μερικές φορές αυτο μπορεί να γίνει επειδή η κύστη είναι "ασταθής" - κάπως νευρική θα λέγαμε και απαιτεί πιο συχνό άδειασμα. Τέλος όταν η λήψη υγρών είναι πολύ συχνή και μεγάλη αναπόφευκτα θα υπάρξει συχνουρία.

Νυκτουρία Στους ίδιους (όπως παραπάνω) μηχανισμούς υπάγεται και η ούρηση κατά την νύχτα. Στα νεότερα άτομα δεν υπάρχει νυκτουρία. Όταν η έγερση γίνεται επιτακτική τότε κάτι μάλλον συμβαίνει. Ιδίως όταν η μια φορά γίνεται δυο ή και περισσότερες κάθε βράδυ, τότε κάτι συμβαίνει με τον προστάτη μέχρι αποδείξεως του ενάντιου.

Επιτακτική ούρηση και πιθανή ακράτεια. Είναι η κατάσταση εκείνη κατά την οποία το άτομο που αισθάνεται την ανάγκη να ουρήσει πρέπει να τρέξει γιατί αλλιώς μπορεί και να του φύγουν ούρα (επιτακτική ακράτεια). Κυρίως οφείλεται σε ασταθή (ερεθιστική) κύστη.

Ακράτεια Εδώ η απώλεια ουρών γίνεται "αυτόματα", χωρίς αίσθηση επειγούσης ανάγκης. Το σύμπτωμα αυτό πρέπει να ερευνάται σε οποιαδήποτε ηλικία. Μπορεί να είναι το τελικό σύμπτωμα της κατακράτησης των ουρών. Η μορφή αυτή λέγεται και ακράτεια εξ' υπερπληρώσεως(τα ούρα "ξεχειλίζουν") .

Κατά την ούρηση

Δισταγμός (Hesitancy) είναι ακριβώς η κάποια καθυστέρηση στην έναρξη της ούρησης. "Δεν αρχίζω αμέσως" ή "παίρνω ώρα για να αρχίσω να ουρώ" είναι οι χαρακτηριστικές εκφράσεις των ατόμων αυτών, θεωρείται σαν καθαρό αποφρακτικό φαινόμενο και για μερικούς προοίμιο οξείας επίσχεσης.

Διακοπτόμενη ούρηση (Intermittency). Όταν δεν διατηρείται συνεχής ροή αλλά σταματάει και αρχίζει πάλι.

Δυσουρία (Dysuria). Λέξη καθαρώς ελληνική, όπως και πάρα πολλές στην ιατρική ορολογία, η οποία σημαίνει δύσκολη (δυσ-) ούρηση. Στους αγγλόφωνους έχει παραφραστεί και αναφέρεται κυρίως σαν επώδυνη και με καύσο ούρηση. Η δυσκολία λοιπόν που αισθάνεται στο άδειασμα της κύστης του, τον οδηγεί σε μια "πίεση" (straining) που προσπαθεί να βάλλει συσπώντας την κοιλία του. Τούτο αναπόφευκτα προκαλεί μια σταθερή αύξηση στην ενδοκοιλιακή πίεση, η οποία θεωρείται ότι αυξάνει τις πιθανότητες δημιουργίας βουβωνοκήλης. Γι' αυτό στην περίπτωση αυτή πρέπει να βγαίνει πρώτα ο προστάτης και μετα η κήλη. Σε εναντία περίπτωση υπάρχει αυξημένος κίνδυνος υποτροπής της κήλης

Μέτα την ούρηση

Αίσθηση ατελούς κένωσης , δηλαδή ότι η κύστη δεν αδειάζει τελείως μετα το πέρας της ούρησης. Συνήθως την αίσθηση αυτή έχουν άτομα με μεγάλο υπόλειμμα, "κατακράτηση" ουρών. Μπορεί να προκληθεί και απο υπερκινητικότητα (νευρικότητα) της κύστης.

Παρόλη την παραπάνω λεπτομερή περιγραφή των διάφορων συμπτωμάτων, παραμένει γεγονός ότι ο βαθμός ενόχλησης απο αυτά δεν είναι απαραίτητος ο ίδιος απο ατόμου εις άτομο. Αναφερθήκαμε δι' ολίγων στη στατιστική διαφορά μεταξύ δυο αντίστοιχων πληθυσμών σε δυο διαφορετικές περιοχές δηλαδή στην Σκωτία και στις ΗΠΑ. Στην καθημερινή πράξη ο ουρολόγος αντιμετωπίζει συχνά και την διαφορά μεταξύ ατόμων. Δηλαδή σε δυο άτομα της αυτής ηλικίας με τα ίδια περίπου συμπτώματα ο μεν ένας αισθάνεται αρκετά ενοχλημένος απο αυτά, ενώ ο άλλος σχεδόν καθόλου. Ο βαθμός αυτός ενοχλήσεως (bother score) έχει λοιπόν εισαχθεί πρόσφατα στην συνολική καταγραφή των συμπτωμάτων. Έτσι η τελική εκτίμηση του εάν χρειάζεται θεραπευτική επέμβαση (και τι είδους) περιλαμβάνει και τον βαθμό ενόχλησης καθενός απο τα συμπτώματα. Έτσι μπορούμε ευκολότερα να συγκρίνουμε τα αποτελέσματα μετα από οποιαδήποτε χειρουργική ή αλλη θεραπευτική επέμβαση.

Τελειώνοντας θα πρέπει να αναφέρω αυτο που πολλές φορές δίνω σαν συμβουλή στους ερωτώντες : οποιαδήποτε αλλαγή στις συνήθειες της ούρησης ενός ατόμου θα πρέπει να τον οδηγεί στον γιατρό για ένα πλήρη ουρολογικό έλεγχο.

 

Πρώτες Βοήθειες - Τηλέφωνα

  • Εφημ. Ιατροί Αθήνας - Πειραιά: 105
  • Εφημ. Ιατροί Δήμων Πρωτεύουσας: 101
  • Σταθμός Πρώτων Βοηθειών: 150
  • Κέντρο Άμεσης Βοήθειας: 166
  • Κέντρο Δηλητηριάσεων: 210.77.93.777
  • Σταθμός Πρώτων βοηθειών ΙΚΑ: 210.64.67.811
  • Κέντρο Αιμοδοσίας: 210.82.19.391